wtorek, 22 grudnia 2009

Gwiazdka w Wielkiej Brytanii

Jako wielki Brytofil (a dokładnie anglofil) postanowiłem przybliżyć rodakom nieco brytyjski wariant obchodzenia Świąt Bożego Narodzenia.

Brytyjskie zwyczaje bożonarodzeniowe stanowią połączenie wielu tradycji. Zwyczaj dekorowania jemiołą pochodzi z czasów druidów. Ostrokrzew chronił ludzi średniowiecza przed czarami Bluszcz symbolizował nieśmiertelność. Bierwiono palili wikingowie ku czci swego bóstwa Thora, a świece wywodzą się z czasów rozkwitu feudalizmu.

Znacznie młodszą tradycję mają kartki świąteczne z życzeniami, lecz jest to właśnie tradycja typowo brytyjska. Pierwszą tego typu kartkę sporządził w roku 1843 John Calcott Horsley dla Sir Henry'ego Cole'a.



Od około 1840 roku Anglicy zaczęli szerzej adaptować niemiecki zwyczaj dekorowania choinki. Spopularyzowaniu drzewka świątecznego przysłużył się ks. Albert von Sachsen-Coburg-Gotha, mąż królowej Wiktorii. Znany jest rysunek z wydania "Illustrated London News" z 1848 roku przedstawiający rodzinę królewską wokół drzewka.

Każdego roku na Trafalgar Square, obok kolumny lorda admirała Nelsona stawia się ogromną choinkę symbolizującą brytyjsko-norweską współpracę podczas II WŚ.

Anglia ma długą i bogatą tradycję śpiewania kolęd. Naród angielski wydał obok Niemców i Polaków najwięcej tych pieśni świątecznych. Kolędy w WB. śpiewa się przede wszystkim 24 XII (Christmas Eve). Jest to dzień przygotowań- ubierania choinki itd.

Najpopularniejsze i najpiękniejsze angielskie kolędy:
# Coventry Carol (XVI w.) zob.
# Joy to the world (XVIII w., muz. Haendel ) zob.
# Adeste Fideles – lub - O come all ye faithful (XVIII w. muz. Wade) zob.
# Ding Dong Merrily on High (muzyka Jehan Tabourot (1519-1593), tekst XIX w.) zob.
# Hark! The Herald Angels Sing (słowa Charles Wesley – 1739 r, śpiewana zwykle do melodii Felixa Mendelssohna-Bartholdy'ego z 1840 r.) zob.
# God Rest Ye Merry, Gentlemen (XIX w.) zob.

Do tego dnia dzieci piszą listy do Gwiazdora tradycyjnie wrzucane potem do kominka (płomienie powinny go wznieść w otwór wylotowy komina); jeśli list spali się trzeba go napisać raz jeszcze.




Właściwe świętowanie rozpoczyna się 25 XII (Christmas Day). Prezenty otwiera się rankiem, a wieczorem zasiada się do stołu świątecznego. Menu jest zupełnie inne niż w naszym kraju; brukselka, indyk, rozbef, smażone ziemniaki, gęś, śliwkowy pudding. W puddingu chowa się niespodzianki dla dzieci (monety symbolizują bogactwo, pierscień - staropanieństwo, itd). Inne niespodzianki zawiera tzw. christmas cracker przy każdym nakryciu - kolorowa kartonowa tuba zagięta na obu końcach, którą trzeba rozerwać, by dostać się do ukrytych słodyczy, zagadek i małych prezentów.
Od 1932 roku monarchowie brytyjscy wygłaszają bożonarodzeniowe orędzie do narodu.

26 XII to tzw. "Boxing Day" - od dawnego zwyczaju obdarowywania mleczarzy, gazeciarzy, śmieciarzy i pocztowców, dziś daje się im raczej napiwki.
Sezon świąteczny trwa jednak do 6 stycznia nast. roku.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz